آذربایجان‌شرقی دارای واحدهای تولید فولاد متعددی است که نقش مهمی در چرخش تولید و تداوم فعالیت صنایع پایین دستی دارند، اما آنها این روزها با چالش تهیه مواد اولیه از بورس مواجهند.

آذربایجان شرقی با داشتن ۳۰ واحد تولیدی و صادرات سالانه بیش از ۱۰۰ میلیون دلار فولاد از قطب‌های اصلی فرآوری این محصول راهبردی در کشورمان محسوب می‌شود.

آذربایجان شرقی در بخش فولاد از نظر سرمایه گذاری شرکت‌های خصوصی در رتبه نخست کشوری قرار دارد و در این حوزه ۵۰ هزار میلیارد ریال توسط بخش‌های مختلف در سطح استان سرمایه گذاری شده است.

آذربایجان شرقی بعد از اصفهان و خوزستان که اغلب واحدهای تولید فولاد آنها دولتی هستند، رتبه سوم در تولید فولاد کشور را دارد که ۸۵ درصد این تولیدات نیز توسط بخش خصوصی انجام می‌شود.

این استان با فرآوری سالیانه ۵.۵ میلیون تن فولاد، ۲۴ درصد مجموع تولید این محصول پرکاربرد در ایران را تهیه و به بازار مصرف داخلی و خارجی عرضه می‌کند.صنعت فولاد آذربایجان شرقی علاوه بر تامین نیاز داخلی و صادرات، از منظر اشتغالزایی برای قشر جوان و تحصیلکرده نیز حایز اهمیت است به گونه ای که افزون بر پنج هزار نفر در صنایع فولاد استان مشغول هستند.

اما فعالان صنعت فولاد آذربایجان شرقی امروز در حالی با مشکل اجبار تامین مواد اولیه از بورس مواجه هستند که ۹۰ درصد تولید نورد در انحصار فولاد مبارکه اصفهان است و خرید آن از طریق بورس دو تا سه ماه زمان می‌برد؛ طی این فرآیند طولانی زمانی در حوزه تولید اگر به ورشکستگی واحد تولیدی منجر نشود، حداقل به ضرر و زیان مالی چشمگیر آن و عقب افتاده از رقبا در بازار لحظه ای می‌شود.

معرفی به اداره کل تعزیرات حکومتی برای تشکیل پرونده تخلف به دلیل عدم عرضه محصول نهایی در بورس، از دیگر مشکلات پیش روی صنعت فولاد آذربایجان شرقی است، در حالی که این تصمیم بدون توجه به الزامات و محدودیت‌های محلی هر استان و با در نظر گرفتن نسخه واحد برای کل کشور، توسط سازمان حمایت از مصرف کننده با استناد به مصوبات ستاد تنظیم بازار اتخاذ شده است.

فعالان صنعت فولاد آذربایجان شرقی می‌گویند در شرایطی که بنگاه‌های صنعتی و واحدهای تولیدی در شرایط اقتصادی کرونا زده با انبوهی از مشکلات مواجه هستند، سازمان‌های بالادستی اگر قوانین و مقرراتی را در راستای تسهیل فعالیت آنها اتخاذ نمی‌کنند، حداقل با مصوبات غیرواقع بینانه، فضای دشوار کسب و کار را سخت تر از این نکنند.

تصویری از مجتمع فولاد آذربایجان در شهرستان میانه

معطلی دو سه ماهه خرید نورد از طریق بورس

رئیس انجمن فولاد آذربایجان شرقی در گفت و گو با ایرنا با بیان اینکه وزارات صمت، شرکت‌های تولید شمش را مکلف کرده است ماهانه ۷۰۰ هزار تن شمش به بورس عرضه کنند و از طرف دیگر ستاد تنظیم بازار طی دستورالعملی واحدهای تولیدی فولاد را ملزم به عرضه ۶۰ درصد از تولیدات خود در بازار بورس کرده است، گفت: این در حالی است اغلب واحدهای نورد آذربایجان شرقی موفق به خرید مواد اولیه از بورس نمی‌شوند و برای ادامه فعالیت، مواد اولیه خود را از بازار آزاد تهیه می‌کنند.

رحیم کریمی با اشاره به اینکه بر اساس دستورالعمل‌های تنظیم بازار، تعدادی از واحدهای نورد آذربایجان شرقی به دلیل عدم عرضه محصول نهایی در بورس به تعزیرات حکومتی معرفی شده اند، گفت: چنین حرکتی، جز ایجاد تنش و التهاب بازار و در نهایت افزایش قیمت تمام شده محصول، هیچ سودی برای صنعت و اقتصاد کشور نخواهد داشت.

کریمی در خصوص تامین ورق مورد نیاز واحدهای نورد نیز اظهار کرد: ۹۰ درصد ورق این واحدها توسط شرکت فولاد مبارکه اصفهان تولید می‌شود.

وی با بیان اینکه این محصول به صورت منظم در بورس عرضه نمی‌شود و شرایط عرضه آن نیز پیچیدگی‌های خودش را دارد، ادامه داد: خرید ورق فولاد مبارکه از بورس، ۲ تا ۳ ماه زمان می‌برد که منجر به کاهش ظرفیت تولید واحدها می‌شود.

رئیس انجمن فولاد آذربایجان شرقی در ارتباط با نحوه قیمت گذاری محصولات این حوزه هم خاطرنشان کرد: محصولات در درب کارخانه تحویل داده می‌شود، در حالی که قیمت گذاری ستاد تنظیم بازار، بر اساس قیمت فوب خلیج فارس تعیین شده است که این موضوع نیز باعث متضرر شدن واحدهای تولید فولاد آذربایجان شرقی می‌شود.

وی با اشاره به عدم استرداد مالیات بر ارزش افزوده واحدهای نورد استان گفت: متاسفانه به دلیل ناهماهنگی بین بانک مرکزی و اداره امور مالیاتی، مبالغ مالیات بر ارزش افزوده این واحدها که تعهدات ارزی خود را انجام داده اند، پرداخت نشده است.

وی اظهارکرد: عدم پرداخت مالیات بر ارزش افزوده نیز به عنوان یک عامل منفی دیگر باعث تضعیف گردش مالی این واحدها در این شرایط نامساعد اقتصادی می‌شود.

رحیمی با بیان اینکه یکی دیگر از مشکلات اخیر واحدهای تولیدی فولاد آذربایجان شرقی، تایید مجوز موردی صادرات، توسط وزارت صمت است، ادامه داد: این امر موجب طولانی شدن فرآیند صادرات و دپوی محموله‌های صادراتی در مرز می‌شود.

وی ادامه داد: در صورت تفویض اختیار به سازمان صنعت، معدن و تجارت استان ها و یا صدور مجوزهای سه ماهه به صادرکنندگان، این روند کوتاهتر و تسهیل خواهد شد.

امامی، نائب رئیس انجمن فولاد آذربایجان شرقی هم به ایرنا گفت: با توجه به اینکه زیرساخت‌های تولید مواد اولیه در استان وجود ندارد و ادامه فعالیت واحدهای نورد استان مستلزم تامین مواد از شرکتهای فولاد مبارکه اصفهان و جنوب است، بایستی اقداماتی برای حل این مشکل صورت پذیرد.

عبدالحسین محجل خاطرنشان کرد: در صورتیکه شرکت‌های تولیدی مواد اولیه، تولیدات خود را صرفا در اختیار واحدهای تولیدی نورد قرار دهند، مشکلات تامین مواد اولیه تمامی واحدهای نورد مرتفع خواهد شد.

مجتمع فولاد بناب در ۱۰۵ کیلومتری جنوب تبریز

سازمان صنعت و معدن آذربایجان شرقی با معرفی واحدهای فولادی به تعزیرات حکومتی مخالف است

کارشناس مسئول صنایع فلزی سازمان صنعت، معدن و تجارت آذربایجان شرقی نیز در ارتباط با معرفی واحدهای نورد استان به تعزیرات به ایرنا گفت: اداره کل امور حقوقی و تعزیرات سازمان حمایت از مصرف کننده کشور با استناد به دستورالعمل ستاد تنظیم بازار، لیست واحدهای نوردی را که محصول نهایی خود را در بورس عرضه نکرده اند، به تعزیرات استان معرفی کرده است.

ناصر معصومی با بیان اینکه سازمان نیز به این دستورالعمل اعتراض دارد و در این خصوص نامه ای به وزارت صمت ارسال کرده است، گفت: معتقدم این دستورالعمل نیاز به اصلاح دارد و بایستی تمهیداتی در خصوص تامین مواد اولیه واحدهای نورد و واحدهای خرده پای استان اندیشیده شود.حسین نایب درختان، نماینده شرکت آذر فولاد امین نیز در خصوص تامین مواد اولیه واحدهای نورد آذربایجان شرقی نیز در این باره اظهار کرد: به رغم اینکه بیشتر واحدهای نورد استان موفق به خرید مواد اولیه از بورس نشده اند، لیکن بر اساس دستورالعمل تنطیم بازار به تعزیرات معرفی شده اند که این موضوع در شرایط نامناسب اقتصادی کنونی کشور صحیح نمی‌باشد.

وی افزود: تعیین تکلیف واحدهای معرفی شده به تعزیرات یکی از موضوعات مهم این حوزه می‌باشد که بایستی در سریعترین زمان مرتفع شود.

نایب درختان خاطرنشان کرد: در صورت عدم رفع این مشکل، این واحدها به مرز تعطیلی خواهند رسید. /ایرنا